ललितपुर । दर्शन बचत तथा ऋण सहकारी संस्था नेपालको एक प्रमुख सहकारी हो जसले विभिन्न शाखाहरूमार्फत बचतकर्ताहरूको पैसा संकलन गर्दै आएको थियो । तर, यस संस्थामा सञ्चालकहरूबाट भएको ठगी र हिनामिनाका कारण हजारौं बचतकर्ताहरू पीडित बनेका छन् । अनुमानित रूपमा २ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी ठगी भएको आरोप छ, जसमध्ये ६८ करोड रुपैयाँ हिनामिना भएको प्रमाणित भएको छ । यस संस्थाका पीडितहरूले ुदर्शन सहकारी पीडित संघर्ष समितिु गठन गरेका छन् । जसको मुख्य उद्देश्य बचतकर्ताहरूको जम्मा गरेको रकम फिर्ता गराउनु हो । समितिले अपनाएको नयाँ उपायलाई गहिरो रूपमा हेर्दा यो कानुनी र अहिंसात्मक दबाबको रणनीति हो । 

सहकारीबाट ऋण लिएका ऋणीहरूको नाम सार्वजनिक गर्नु, उनीहरूको घरमा गएर पत्र बुझाउने वा टाँस्ने, फोटो खिच्ने जस्ता कार्यहरू गर्दा पनि कुनै अपशब्द, गालीगलौज वा सवालजवाफ नगर्ने नीति अपनाइएको छ।

सहकारीबाट ऋण लिएका ऋणीहरूको नाम सार्वजनिक गर्नु, उनीहरूको घरमा गएर पत्र बुझाउने वा टाँस्ने, फोटो खिच्ने जस्ता कार्यहरू गर्दा पनि कुनै अपशब्द, गालीगलौज वा जवालजवाल नगर्ने नीति अपनाइएको छ। यो उपायले ऋणीहरूलाई नैतिक र सामाजिक दबाब दिन्छ, जसले उनीहरूलाई ऋण फिर्ता गर्न प्रेरित गर्छ। यसले सहकारीको सम्पत्ति (ऋणबाट आउने रकम) संकलन गरी बचतकर्ताहरूको पैसा फिर्ता गर्ने प्रक्रिया सहज बनाउने लक्ष्य राख्छ। यो रणनीति सहकारी ऐन, २०७४ अनुसार समस्याग्रस्त सहकारीको व्यवस्थापनमा आधारित छ ।

जसले बचतकर्ताहरूलाई आफैं सक्रिय हुन प्रोत्साहित गर्छ। यसले पीडितहरूलाई सरकार वा प्रहरीमा मात्र निर्भर नभई स्वयं संघर्ष गर्न सक्षम बनाउँछ, तर यसमा जोखिम पनि छ – जस्तै कानुनी चुनौती वा समितिभित्रको विभाजन। यो उपाय कीर्तिपुर जस्ता क्षेत्रहरूमा अपिलमार्फत सार्वजनिक गरिएको छ।